Sevgili okuyucu, bizde nedense yasalara uymak yerine yasaları kendimize uydurmak hevesi ağır basar. Bunu hem bir çıkar meselesi, hem de güç gösterisi olarak düşünüp heves ederiz. Geçen hafta gördüğüm bir haber beni böyle düşüncelere götürdü.
Kastamonu’da bir maden şirketi ÇED (Çevresel Etki Değerlendirmesi) raporu için başvuruda bulunmuş, kendisine “ÇED gerekli değildir” şeklinde rapor verilmiş. Aynen bizim Beşparmak Dağları örneğimizde, Çimento Fabrikası örneğimizde olduğu gibi…
Bu yasalardan kaçmak, yan yollardan geçerek denetimlerden kurtulmak gibi bir şeydir. İlginç olanı ise; ÇED Raporu Bakanlık tarafından verilirken bu raporun gerekli olmadığını ifade eden “ÇED Gerekli Değildir” Raporu bir Vali Yardımcısı imzasıyla temin edilebilmektedir. Yani bir başka ifadeyle o ilin Vali Yardımcısı yatırımcıya “Bakanlığa kadar gitmene gerek yok. Zaten Bakanlığın vereceği belgeye de ihtiyacın yok. Al, ben sana bakanlığa ihtiyacın olmadığı şeklinde bir belge veriyorum. Git artık, istediğin gibi yık, dağıt…” şeklinde yol veriyor.
Bu uygulamaya “doğrudur, sorun gidericidir, devletin ve milletin çıkarınadır” diyebilir miyiz?
***
Bizim Beşparmak Dağlarımızda ortalığı çöle çeviren maden şirketlerinin de Çimento Fabrikasındaki yöneticilerin de kapasite arttırımı sağlamaya yol veren uygun ÇED Raporu aldıklarını düşünmüyorum. Çünkü ÇED toplantısında konuşulanlardan sonra zaten öyle bir rapor verilmesi söz konusu olmazdı.
Sevgili okuyucu, eğer bir girişimciye doğadaki bitki örtüsünü ortadan kaldıracak, hayvan varlıklarını tehdit edecek, soluduğumuz havayı sağlıksız hale getirecek, içtiğimiz suları zehirleyecek bir yatırım için “Çevresel etki değerlendirmesine gerek yoktur, bu yatırımın çevreye olumsuz bir etkisi zaten olmaz” şeklinde bir raporla yol verilip önü açılıyorsa bunu yapanların mutlaka hesap vermeleri gerekir. Kimsenin vatan toprakları üzerinde böyle sorumsuzca izinler verip görevlerini kötüye kullanma hakları olmamalıdır. Kişisel çıkarlar için evlatlarımızın geleceği tehdit altına sokulmaktadır.
Şimdiye kadar verilmiş olan “ÇED gerekli değildir” şeklindeki raporların tamamı gözden geçirilip sonuçlarına bakılmalı ve imzası olanlardan hesap sorulmalıdır.
Bu işin vebali vardır.